പഴയ ഓർമ്മകൾ വീണ്ടും മനസിലേക്ക് വരുന്നത് നല്ലതോ? ‘നൊസ്റ്റാൾജിയ’യുടെ മനഃശാസ്ത്രം പറയുന്നത്

പഴയൊരു പാട്ട് കേൾക്കുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് സ്കൂൾകാലം ഓർമ വരിക, പഴയ ഫോട്ടോകൾ കാണുമ്പോൾ നഷ്ടപ്പെട്ടുപോയ ചില ബന്ധങ്ങളെയും നിമിഷങ്ങളെയും കുറിച്ച് ചിന്തിക്കുക, വർഷങ്ങൾക്കുശേഷം പഴയൊരു സ്ഥലം സന്ദർശിക്കുമ്പോൾ മനസിൽ പ്രത്യേകമായൊരു വികാരം നിറയുക—ഇതെല്ലാം നൊസ്റ്റാൾജിയയുടെ ഭാഗമാണ്.

ഒരുകാലത്ത് രോഗാവസ്ഥയായി കണക്കാക്കിയിരുന്ന നൊസ്റ്റാൾജിയയ്ക്ക് മനുഷ്യന്റെ മാനസികാരോഗ്യത്തിൽ ചില ഗുണപരമായ സ്വാധീനങ്ങളുണ്ടാകാമെന്നാണ് ആധുനിക ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.

‘Nostalgia’ എന്ന വാക്ക് 1688-ലാണ് ഉപയോഗിച്ചു തുടങ്ങിയത്. സ്വന്തം നാടിനെയും വീടിനെയും കുറിച്ചുള്ള കടുത്ത വാത്സല്യവും ആകാംക്ഷയും അനുഭവിച്ചിരുന്ന സൈനികരുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് ആദ്യകാലത്ത് ഈ പദം ഉപയോഗിച്ചത്. പിന്നീട് ഏറെക്കാലം നൊസ്റ്റാൾജിയയെ ഒരു രോഗാവസ്ഥയായാണ് പരിഗണിച്ചിരുന്നത്. എന്നാൽ ആധുനിക മനഃശാസ്ത്ര ഗവേഷണങ്ങൾ ഈ കാഴ്ചപ്പാടിൽ വലിയ മാറ്റം വരുത്തി.

ഗവേഷണങ്ങളിൽ പഴയ ഓർമ്മകൾ ഉണർത്തിയപ്പോൾ ജീവിതത്തിന് അർഥമുണ്ടെന്ന തോന്നൽ, സാമൂഹികമായ അടുപ്പം, സ്വത്വബോധത്തിലെ തുടർച്ച, ഭാവിയെക്കുറിച്ചുള്ള ശുഭാപ്തിവിശ്വാസം എന്നിവ വർധിക്കുന്നതായി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്. അതായത് ഭൂതകാലത്തെ ഓർക്കുന്നത് എല്ലായ്പ്പോഴും ഇപ്പോഴത്തെ ജീവിതത്തിൽ നിന്ന് ഒളിച്ചോടലല്ല. ചിലപ്പോൾ അത് മുന്നോട്ടുപോകാനുള്ള ശക്തി നൽകുകയും ചെയ്യാം.

ഒറ്റപ്പെടൽ, ജീവിതത്തിലെ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ, അർഥശൂന്യത തുടങ്ങിയ സാഹചര്യങ്ങളിൽ നൊസ്റ്റാൾജിക് വികാരങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തമാകാം. പഴയ ഓർമ്മകളിൽ സാധാരണയായി നമ്മോട് അടുപ്പമുള്ള ആളുകളും പ്രധാനപ്പെട്ട ജീവിതാനുഭവങ്ങളുമാണ് ഉണ്ടാകുക. അതിനാൽ അത്തരം ഓർമ്മകളിലേക്ക് മടങ്ങുന്നത് ‘ഞാൻ ഒറ്റയ്ക്കല്ല’ എന്നൊരു മാനസിക ബോധം നൽകാൻ സഹായിച്ചേക്കാം.

ബാല്യകാലത്തെ നമ്മളും ഇന്നത്തെ നമ്മളും ഒരേ വ്യക്തിയുടെ വ്യത്യസ്ത അധ്യായങ്ങളാണെന്ന ബോധം നൽകാനും നൊസ്റ്റാൾജിയയ്ക്ക് കഴിയും. ജോലി മാറ്റം, താമസം മാറൽ, ബന്ധങ്ങളിലെ മാറ്റങ്ങൾ തുടങ്ങിയ ജീവിതത്തിലെ പരിവർത്തന ഘട്ടങ്ങളിൽ ഈ ‘self-continuity’ അഥവാ സ്വത്വത്തിന്റെ തുടർച്ച പ്രധാനപ്പെട്ടതാണെന്ന് ഗവേഷണം ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു.

നൊസ്റ്റാൾജിയ എല്ലായ്പ്പോഴും ഗുണകരമല്ല. ‘അന്നായിരുന്നു ജീവിതം നല്ലത്, ഇനി ഒരിക്കലും അങ്ങനെ ഉണ്ടാകില്ല’ എന്ന രീതിയിൽ ഭൂതകാലത്തെ ഇന്നത്തേതുമായി നിരന്തരം താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത് പ്രശ്നമാകാം. അത്തരത്തിലുള്ള താരതമ്യപ്പെടുത്തിയുള്ള ഗൃഹാതുരത്വം (comparative nostalgia) ക്രമേണ rumination അഥവാ ഒരേ ചിന്തകളിൽ കുരുക്കിയിടുകയും മാനസികാവസ്ഥയെ മോശമായി ബാധിക്കുകയും ചെയ്യാം.