ആലപ്പുഴ: കിഴക്കിന്റെ വെനീസ് എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആലപ്പുഴയുടെ ചരിത്രം തുറന്നുനോക്കുമ്പോൾ പല മതങ്ങളുടെയും സംസ്കാരങ്ങളുടെയും വ്യാപാരബന്ധങ്ങളുടെയും അടയാളങ്ങൾ കാണാം. ക്രിസ്ത്യൻ പള്ളികളും മുസ്ലിം പള്ളികളും ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രങ്ങളും മാത്രമല്ല, നഗരത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ നിർണ്ണായകമായ ഇടം നേടിയ മറ്റൊരു ആരാധനാലയം കൂടിയുണ്ട്. ഗുജറാത്തി തെരുവിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ശ്വേതാംബർ ജൈനക്ഷേത്രം. ആലപ്പുഴയും ജൈനമതവും തമ്മിലുള്ള ചരിത്രബന്ധത്തിന്റെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തലാണ് നൂറ്റാണ്ടുകളുടെ പാരമ്പര്യം പേറുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം.
കേരളത്തിൽ വിശ്വാസികളുടെ എണ്ണത്തിൽ വളരെ ചെറിയ വിഭാഗമാണെങ്കിലും ചരിത്രപരമായും സാംസ്കാരികമായും ജൈനമതത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ആലപ്പുഴയിലെ ജൈനക്ഷേത്രം ഈ ബന്ധത്തിന്റെ ശ്രദ്ധേയമായ അടയാളങ്ങളിലൊന്നാണ്.
ആലപ്പുഴയുടെ വ്യാപാരചരിത്രവുമായി ഏറെ അടുത്ത ബന്ധമാണ് ഇവിടുത്തെ ജൈനസമൂഹത്തിനുള്ളത്. ഗുജറാത്തിലെ കച്ച് മേഖലയിൽനിന്ന് എത്തിയ ജൈനകുടുംബങ്ങളാണ് ആലപ്പുഴയിൽ ഈ സമൂഹത്തിന് അടിത്തറയിട്ടതെന്നാണ് ചരിത്രവിവരങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ദിവാൻ രാജാ കേശവദാസിന്റെ കാലത്ത് ആലപ്പുഴയെ പ്രധാന വാണിജ്യ-വ്യവസായ കേന്ദ്രമായി വികസിപ്പിക്കുന്നതിനായി ഗുജറാത്തിലെ കച്ച് മേഖലയിൽനിന്ന് 42 ജൈനകുടുംബങ്ങളെ ഇവിടെ എത്തിച്ചതായാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചരിത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ലഭ്യമായ വിവരങ്ങൾ. വ്യാപാരത്തിനും വ്യവസായത്തിനുമായി എത്തിയ ഈ കുടുംബങ്ങൾ പിന്നീട് ആലപ്പുഴയുടെ സാമൂഹിക-സാംസ്കാരിക ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായി മാറി.
അവരുടെ വിശ്വാസങ്ങളും ആചാരങ്ങളും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനായി സ്ഥാപിച്ചതാണ് ഗുജറാത്തി തെരുവിലെ ജൈനക്ഷേത്രം. ആലപ്പുഴയിലെ ജൈനസമൂഹത്തിന്റെ ആത്മീയ കേന്ദ്രമായി ക്ഷേത്രം ഇന്നും നിലനിൽക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന് ഏകദേശം 400 വർഷത്തെ പഴക്കമുണ്ടെന്നാണ് ആലപ്പുഴ നഗരസഭയുടെ മാസ്റ്റർ പ്ലാനിൽ പരാമർശിക്കുന്നത്. അതേസമയം, ഗുജറാത്തിൽനിന്നുള്ള ജൈനകുടുംബങ്ങളുടെ കുടിയേറ്റവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നൂറിലധികം വർഷം പഴക്കമുള്ള ക്ഷേത്രമെന്ന വിവരണവും ലഭ്യമാണ്. ക്ഷേത്രത്തിൽ നൂറിലധികം വർഷം പഴക്കമുള്ള ഒരു പഴയ മന്ദിരവും പിന്നീട് നിർമ്മിച്ച മറ്റൊരു മന്ദിരവും ഉണ്ടെന്നാണ് വിവിധ ചരിത്രവിവരണങ്ങൾ പറയുന്നത്.
വെള്ള മാർബിളും രാജസ്ഥാനിൽനിന്നുള്ള കല്ലുകളും ഉപയോഗിച്ചുള്ള നിർമ്മാണമാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രധാന പ്രത്യേകത. മനോഹരമായ താഴികക്കുടവും മാർബിളിൽ തീർത്ത ശിൽപങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിന് വേറിട്ട വാസ്തുവിദ്യാ സൗന്ദര്യം നൽകുന്നു. 1994 ഫെബ്രുവരി 21-ന് ക്ഷേത്രം നിലവിലെ രൂപത്തിലേക്ക് പുനരുദ്ധരിച്ചതായും ചരിത്രരേഖകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ജൈനമതത്തിലെ 24 തീർത്ഥങ്കരന്മാരിൽ പന്ത്രണ്ടാമനായ വാസുപൂജ്യ സ്വാമിയാണ് ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന പ്രതിഷ്ഠ. ധർമ്മനാഥൻ, ശ്രേയാംസനാഥൻ തുടങ്ങിയ തീർത്ഥങ്കരന്മാരുടെ മാർബിൾ പ്രതിമകളും ഇവിടെയുണ്ട്. ഇരുപത്തിമൂന്നാമത്തെ തീർത്ഥങ്കരനായ പാർശ്വനാഥന്റെ പ്രതിഷ്ഠയും ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മുകളിലത്തെ നിലയിലുണ്ട്. ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രതിഷ്ഠകളും ശിൽപങ്ങളും ജൈനമതത്തിന്റെ ആത്മീയ പാരമ്പര്യവും കലാപരമായ സവിശേഷതകളും ഒരുപോലെ വിളിച്ചോതുന്നു.
കേരളത്തിൽ ജൈനമതത്തിന്റെ ചരിത്രം ആലപ്പുഴയിലെ ക്ഷേത്രത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നതല്ല. പുരാതനകാലം മുതൽ കേരളത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ജൈനമതത്തിന് സ്വാധീനമുണ്ടായിരുന്നതായി ചരിത്രപഠനങ്ങളും പുരാവസ്തു തെളിവുകളും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. വയനാട്, പാലക്കാട് തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങളിൽ ജൈനമതത്തിന്റെ പഴയ ആരാധനാലയങ്ങളും ശേഷിപ്പുകളും ഇന്നും കാണാം. എന്നാൽ ആലപ്പുഴയിലെ ജൈനക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രത്യേകത ഗുജറാത്തിൽനിന്നുള്ള വ്യാപാരസമൂഹത്തിന്റെ കുടിയേറ്റവും നഗരത്തിന്റെ വാണിജ്യവളർച്ചയുമായുള്ള ബന്ധമാണ്. കുട്ടനാട്ടിൽനിന്ന് കണ്ടെത്തിയതായി പറയപ്പെടുന്ന പാർശ്വനാഥന്റെ പ്രതിമയും ആലപ്പുഴയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ജൈനപാരമ്പര്യത്തിന്റെ ചരിത്രപ്രാധാന്യം വ്യക്തമാക്കുന്ന ഒന്നാണ്.
ജൈനമത വിശ്വാസികളുടെ പ്രധാന ആഘോഷങ്ങളിലൊന്നായ പര്യുഷണ പർവ്വം ആലപ്പുഴയിലെ ജൈനക്ഷേത്രത്തിലും വർഷംതോറും ആചരിക്കുന്നു. എട്ടുദിവസം നീളുന്ന ആഘോഷത്തിൽ ഗുജറാത്ത് ഉൾപ്പെടെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽനിന്നുള്ള വിശ്വാസികളും ആചാര്യന്മാരും പങ്കെടുക്കാറുണ്ട്. പ്രാർത്ഥനകൾക്കും ആത്മീയചിന്തകൾക്കും ഉപവാസത്തിനും പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന ഈ ആഘോഷം ജൈനമതത്തിന്റെ അടിസ്ഥാന ദർശനങ്ങളായ അഹിംസ, സത്യം, ആത്മനിയന്ത്രണം എന്നിവയുടെ ഓർമ്മപ്പെടുത്തൽ കൂടിയാണ്.
വ്യാപാരവും തൊഴിലും തേടി വിവിധ ദേശങ്ങളിൽനിന്ന് ആളുകൾ എത്തിയതോടെയാണ് ആലപ്പുഴ ഒരു ബഹുസാംസ്കാരിക നഗരമായി വളർന്നത്. ഗുജറാത്തി തെരുവും അവിടുത്തെ ജൈനക്ഷേത്രവും ആ ചരിത്രത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്. സ്വന്തം ഭാഷയും വിശ്വാസവും ആചാരങ്ങളും സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് ആലപ്പുഴയുടെ സാമൂഹികജീവിതത്തോടൊപ്പം ചേർന്നുനിന്ന ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ ചരിത്രമാണ് ഈ ക്ഷേത്രം പറയുന്നത്.
ഇന്ന് ആലപ്പുഴയിലെത്തുന്ന വിനോദസഞ്ചാരികൾക്കും ചരിത്രാന്വേഷികൾക്കും ഒരുപോലെ ശ്രദ്ധേയമായ ഇടമാണ് ഈ ആരാധനാലയം. വിനോദസഞ്ചാരത്തിന്റെ ഭാഗമായി പല ആളുകളും ഇവിടെയെത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ സന്ദർശകർക്ക് പ്രവേശനമില്ല; പുറത്തുനിന്ന് കണ്ട് മടങ്ങാനാണ് സാധിക്കുക. നഗരത്തിന്റെ തിരക്കുകൾക്കിടയിൽ ശാന്തമായി നിലകൊള്ളുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം കേവലം ഒരു ആരാധനാലയം മാത്രമല്ല; ആലപ്പുഴയുടെ വ്യാപാരചരിത്രത്തിന്റെയും കുടിയേറ്റത്തിന്റെയും മതസൗഹാർദത്തിന്റെയും സാംസ്കാരിക വൈവിധ്യത്തിന്റെയും ജീവിക്കുന്ന സ്മാരകം കൂടിയാണ്.
Subscribe to our Newsletter to stay connected with the world around you
Follow Samakalika Malayalam channel on WhatsApp
Download the Samakalika Malayalam App to follow the latest news updates