ഭാരതീയ സംസ്‌കാരത്തില്‍ പിതൃസ്മരണയ്ക്കും പിതൃആരാധനയ്ക്കും അത്യന്തം പ്രാധാന്യമുണ്ട്. ജീവിച്ചിരിക്കുന്നവരുടെ ജീവിതം മുന്‍ഗാമികളുടെ അനുഗ്രഹത്താല്‍ നിലനില്‍ക്കുന്നതാണെന്ന വിശ്വാസമാണ് പിതൃകര്‍മ്മങ്ങളുടെ അടിസ്ഥാനം. അതിനാല്‍ തന്നെ കര്‍ക്കടകവാവ് ദിവസം ബലിയിടുന്നത് കേരളീയ ഹിന്ദു ആചാരങ്ങള്‍ അനുസരിച്ച് പ്രധാനമാണ്. അമാവാസി ദിവസമായ നാളെയാണ് ഈ വര്‍ഷത്തെ കര്‍ക്കടക വാവ്.

അമാവാസിയുടെ ആത്മീയ പ്രാധാന്യം

ചന്ദ്രന്‍ പൂര്‍ണമായും അദൃശ്യമാകുന്ന തിഥിയാണ് അമാവാസി. ചന്ദ്ര പ്രകാശമില്ലാത്ത ഈ സമയം പിതൃലോകവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആത്മീയബന്ധം കൂടുതല്‍ സജീവമാകുന്ന ദിനമാണെന്ന് ശാസ്ത്രങ്ങള്‍ വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നു. ഗരുഡപുരാണം, ധര്‍മ്മ ശാസ്ത്രങ്ങള്‍, സ്മൃതിഗ്രന്ഥങ്ങള്‍ എന്നിവയില്‍ അമാവാസി പിതൃതര്‍പ്പണത്തിനും ശ്രാദ്ധാനുഷ്ഠാനങ്ങള്‍ക്കും ഏറ്റവും ഉചിതമായ ദിവസമായി പരാമര്‍ശിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അമാവാസി ദിനത്തില്‍ പിതൃക്കള്‍ ഭൂമിയിലേക്ക് അടുക്കുന്നുവെന്നും അവരുടെ സംതൃപ്തിക്കായി അന്നവും ജലവും എള്ളും സമര്‍പ്പിക്കണമെന്നും വിശ്വാസമുണ്ട്. അതിനാലാണ് ഈ ദിവസം പിണ്ഡപ്രദാനം, തര്‍പ്പണം, ബലി തുടങ്ങിയ കര്‍മ്മങ്ങള്‍ നടത്തുന്നത്.

പ്രഭാതസ്‌നാനം ചെയ്ത് ശുദ്ധവസ്ത്രം ധരിച്ച് വേണം ബലിയിടേണ്ടത്. പല സ്ഥലങ്ങളിലും കാക്കയ്ക്ക് അന്നം നല്‍കുന്ന പതിവുണ്ട്. കാക്കയെ പിതൃദൂതനായി കാണുന്ന വിശ്വാസമാണ് ഇതിന് പിന്നില്‍.

കര്‍ക്കടകമാസം പിതൃസ്മരണയുടെ വിശേഷകാലം

മലയാളവര്‍ഷത്തിലെ കര്‍ക്കടകം ആത്മീയമായി പ്രത്യേക സ്ഥാനമുള്ള മാസമാണ്. മഴക്കാലത്തിന്റെ ശാന്തഭാവം, ദേവാരാധനയും രാമായണപാരായണവും വ്യാപകമായി നടക്കുന്ന കാലഘട്ടം എന്ന നിലയില്‍ ഇത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. കര്‍ക്കടകമാസത്തിലെ അമാവാസിയെയാണ് കര്‍ക്കടകവാവ് എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. കേരളത്തില്‍ ഈ ദിവസം പിതൃകര്‍മ്മങ്ങള്‍ക്ക് ഏറ്റവും വിശിഷ്ടമായ ദിനമായി കരുതപ്പെടുന്നു. വര്‍ഷം മുഴുവന്‍ ബലി ചെയ്യാന്‍ കഴിയാത്തവര്‍ പോലും കര്‍ക്കടകവാവ് ദിവസം നിര്‍ബന്ധമായും ബലികര്‍മ്മം നടത്താന്‍ ശ്രമിക്കുന്നതാണ് പതിവ്.

കര്‍ക്കടകവാവ് ബലിയുടെ പ്രത്യേകത

കര്‍ക്കടകവാവ് ബലി സാധാരണ മാസബലിയേക്കാള്‍ വിപുലമായ അനുഷ്ഠാനമാണ്. ഇതിനെ വാവുബലി എന്നും വിളിക്കുന്നു. സമുദ്രതീരങ്ങളിലും നദീതീരങ്ങളിലും ക്ഷേത്ര കടവുളിലും ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തര്‍ ഒത്തുകൂടി പിതൃകര്‍മ്മങ്ങള്‍ നിര്‍വഹിക്കുന്ന ദൃശ്യങ്ങള്‍ കേരളത്തിന്റെ ആത്മീയജീവിതത്തിന്റെ അവിഭാജ്യഘടകമാണ്. ഈ ദിവസം ചെയ്ത തര്‍പ്പണം പിതൃക്കള്‍ക്ക് അതിവേഗം ലഭിക്കുകയും അവരുടെ അനുഗ്രഹം ഉടന്‍ ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. സാധാരണയായി പുരോഹിതന്റെ നേതൃത്വത്തിലാണ് വാവുബലി നടത്തുന്നത്.